อนุสาวรีย์สุนทรภู่ เป็นอนุสาวรีย์ที่สร้างขึ้นเพื่อเป็นอนุสรณ์แด่มหากวีแห่งกรุงรัตนโกสินทร์ คือ พระสุนทรโวหาร (ภู่) หรือที่เรียกกันโดยทั่วไปว่า สุนทรภู่ ตั้งอยู่บนเส้นทาง แกลง-แหลมแม่พิมพ์ ที่ ต.บ้านกร่ำ อ.แกลง จ.ระยอง ซึ่งเชื่อว่าเป็นบ้านเกิดของบิดาของสุนทรภู่ และท่านเคยมาเยือนที่นี้เมื่อครั้งวัยหนุ่ม พร้อมกับได้ประพันธ์ นิราศเมืองแกลง เอาไว้ด้วย พื้นที่อนุสาวรีย์มีรูปปั้นของสุนทรภู่ตั้งอยู่ตรงกลางเป็นประธานบนเนินสูง ด้านล่างเป็นบ่อน้ำ มีประติมากรรมรูปปั้นหล่อของตัวละครในวรรณกรรมเอกของสุนทรภู่ เรื่อง พระอภัยมณี ประดับอยู่ 3 ตัว ได้แก่ พระอภัยมณี นางผีเสื้อสมุทร และนางเงือก

อนุสาวรีย์สุนทรภู่ มีอาณาบริเวณ 8.5 ไร่ เริ่มวางศิลาฤกษ์ตั้งแต่วันที่ 30 ธันวาคม พ.ศ. 2498 โดย จอมพล ป. พิบูลสงคราม นายกรัฐมนตรีในยุคนั้น แต่งานก่อสร้างค้างเติ่งไปเป็นเวลาร่วมสิบปี จนถึงปี พ.ศ. 2511 ผู้ว่าราชการจังหวัดระยองในยุคนั้นคือ นายวิทยา เกษรเสาวภาค เปิดรับบริจาคเงินทั่วประเทศได้เป็นจำนวน 962,776.10 บาท งานก่อสร้างจึงได้ดำเนินต่อ มีพิธีเททองที่รูปหล่อที่กรมศิลปากรเมื่อ วันที่ 2 มีนาคม พ.ศ. 2512 และนำไปติดตั้งจนเสร็จเรียบร้อยเมื่อวันที่ 5 มีนาคม พ.ศ. 2513 มีพิธีเปิดอนุสาวรีย์อย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 25 พฤษภาคม พ.ศ. 2513

ทั้งนี้ บริเวณอนุสาวรีย์มีรูปหล่อพระอภัยมณี นางเงือก นางยักษ์ผีเสื้อสมุทร ตัวละครเอกจากวรรณคดีเรื่องพระอภัยมณี ทุกปีจะมีพิธีเซ่นไหว้บวงสรวงสักการะดวงวิญญาณของท่านในวันที่ 26 มิถุนายน ซึ่งถือเป็น วันสุนทรภู่

นอกจากนี้ บริเวณด้านหน้ายังมีร้านค้าขายอาหารของกินของฝากหลายร้าน ประวัติสุนทรภู่ สุนทรภู่เกิดเมื่อวันจันทร์ เดือน 8 ขึ้น 1 ค่ำ ปีมะเมีย จุลศักราช 1148 เวลาประมาณ 08.00 น.ซึ่งตรงกับ วันที่ 26 มิถุนายน 2329 ในรัชกาลที่ 1 บิดาและมารดาชื่อใดไม่ปรากฎ ทราบเพียงว่ามารดามีเชื้อสายผู้ดีและทำหน้าที่เป็นแม่นมของพระธิดาในกรม พระราชวังหลัง ส่วนบิดานั้นบวชเป็นพระอยู่ที่วัดบ้านกร่ำ อำเภอแกลง จังหวัดระยอง เมื่อสุนทรภู่โตพอสมควรมารดาได้นำไปฝากให้เรียนหนังสือที่วัดชีปะขาว หรือวัดศรีสุดารามในปัจจุบัน ครั้นมีความรู้ดีแล้ว มารดานำไปฝากเป็นข้าในกรมพระราชวังหลัง แต่อยู่ได้ไม่นานก็ลาออกไปเป็นเสมียน สุนทรภู่รับราชการไม่ก้าวหน้านัก เพราะติดนิสัยรักกาพย์กลอน

จนกระทั่งในสมัยรัชกาลที่ 2 จึงเป็นที่โปรดปรานให้เป็น ขุนสุนทรโวหาร (ภู่) เรียกสั้นๆว่า สุนทรภู่ ต่อมาในสมัยรัชกาลที่ 4 ได้บรรดาศักดิ์เป็น พระสุนทรโวหาร และถึงแก่กรรมเมื่อปีเถาะ พ.ศ. 2398 อายุ 70 องค์การการศึกษาวิทยาศาสตร์และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ (ยูเนสโก)ได้ประกาศยกย่องสุนทรภู่ให้เป็นบุคคลผู้มีผลงานดีเด่นทางด้าน วัฒนธรรมระดับโลก ในวาระครบรอบ ๒๐๐ ปีเกิด เมื่อวันที่ ๒๖ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๒๙
การเดินทาง

จากกรุงเทพฯ ไปตามเส้นทางชลบุรี และไปตามเส้นทาง อ.แกลง จังหวัดระยอง และให้ตรงไปตัวอ.แกลงครับ ซึ่งจะผ่าน อ.บ้านบึง – หนองใหญ่ – อ.วังจันทร์ – และสิ้นสุดที่อำเภอแกลง จากนั้นให้ท่านขับไปประมาณ 0.5 กม. ท่านจะพบกับไฟแดงซึ่งตรงไปจะข้ามไปยังตลาดเมืองแกลง ให้ท่านข้ามไปได้เลยครับ จากนั้นวิ่งตรงมาประมาณ ซัก 800 เมตร ท่านจะพบป้ายไปยังแหลมแม่พิมพ์ครับ ให้ท่านเลี้ยวขวาไปได้เลย ซึ่งท่านขับมาประมาณ 12 กม. ท่านก็จะพบกับอนุสาวรีย์ สุนทรภู่ ซึ่งติดกับริมถนนครับ
และยังใช้ได้หลายเส้น ได้แก่

ทางหลวงหมายเลข 3 ( ถนนสุขุมวิท) จากกรุงเทพฯ ผ่านอำเภอบางปู อำเภอบางปะกง จังหวัดชลบุรี บางแสน ศรีราชา พัทยา หาดจอมเทียน สัตหีบ อำเภอบ้างฉาง ไปจนถึงอำเภอเมือง จังหวัดระยอง รวมระยะทางประมาณ 220 กิโลเมตร

ทางหลวงหมายเลข 34 ( ถนนบางนา-ตราด) เริ่มจากตรงจุดสิ้นสุดทางด่วนด่านเฉลิมนคร อำเภอบางนา ผ่านอำเภอบางพลี อำเภอบางบ่อ จังหวัดสมุทรปราการ และเชื่อมต่อกับทางหลวงหมายเลข 3 ที่กิโลเมตรที่ 70 อำเภอบางปะกง จังหวัดฉะเชิงเทรา หลังจากนั้นก็จะผ่านเส้นทางเดียวกันกับเส้นทางที่ 1 รวมระยะทางประมาณ 220 กิโลเมตร

ทางหลวงหมายเลข 36 ( บายพาส 36) จากกรุงเทพฯ ใช้เส้นทางเดียวกับเส้นทางที่ 2 จนถึงกิโลเมตรที่ 140 อำเภอบางละมุง จังหวัดชลบุรี แล้วเลี้ยวซ้ายเข้าสู่เส้นทางหลวงหมายเลข 36 จากนั้นให้เดินทางต่อไปยังจังหวัดระยองด้วยระยะทาง 70 กิโลเมตร รวมระยะทางประมาณ 210 กิโลเมตร

ทางหลวงหมายเลข 7 ( สายมอเตอร์เวย์) เริ่มจากถนนพัฒนาการ เขตประเวศ กรุงเทพฯ ไปสิ้นสุดที่ จังหวัดชลบุรี ระยะทาง 75 กิโลเมตร จากนั้นใช้ทางหลวงหมายเลข 36 เป็นระยะทาง 100 กิโลเมตร จนถึงอำเภอเมือง จังหวัดระยอง รวมระยะทางทั้งสิ้นประมาณ 175 กิโลเมตร

ขอขอบคุณข้อมูลและภาพประกอบจาก